เดอะ ฮอบบิท : การผจญภัยสุดคาดคิด เป็นเรื่องราวการเดินทางผจญภัยของตัวละคร บิลโบ แบ็กกินส์ ผู้ถูกต้อนเข้าสู่ภารกิจอันยิ่งใหญ่ในการทวงคืนอาณาจักรคนแคระแห่งเอเรบอร์ที่สาปสูญหลังจากได้รับชัยชนะจากมังกรสมอว์กมาอย่างยาวนาน เขาถูกทาบทามโดยไม่รู้เรื่องโดยแกนดัล์ฟ พ่อมดเทา บิลโบพบว่าตัวเองต้องร่วมทางกับคนแคระทั้ง 13 ที่นำโดยนักรบในตำนานอย่างธอริน โอเคนชีลด์ การเดินทางของพวกเขาจะนำพวกเขาสู่ป่ารกร้าง ท่ามกลางดินแดนแห่งความไม่น่าไว้วางใจของสิ่งมีชีวิตมากมาย พร้อมด้วยพวกพราย, ออร์ค ,หมอผีและหมาป่าวอร์กที่อันตราย แต่สิ่งแรกที่พวกเขาต้องทำคือหนีออกจากอุโมงค์ก็อบลินที่บิลโบได้พบกับสัตว์ประหลาดที่เปลี่ยนชีวิตเขาไปตลอดกาลอย่าง…กอลลัม ณ ที่นี้ บิลโบ ต้องอยู่กับกอลลัมตามลำพังบนชายฝั่งใต้ดิน บิลโบ แบ๊กกิ้นส์ผู้สุภาพไม่ได้พบแค่ความฉลาดและความกล้าที่ซ่อนอยู่ลึกๆ ที่สร้างความประหลาดใจให้เขาเท่านั้น แต่เขายังได้ครองแหวนแห่งกอลลัมที่ ล้ำค่า ที่กอลลัมมีความหลงใหลและมีพลังวิเศษอย่างคาดไม่ถึงอีกด้วย … แหวนทองธรรมดาที่ลิขิตชะตาของมิดเดิ้ล-เอิร์ธอย่างที่บิลโบไม่ทันล่วงรู้ได้